Mục lục
Tem thuốc cần được thiết kế theo đúng bao bì thực tế, vùng dán và nội dung đã được doanh nghiệp xác định cho sản phẩm. Với chai, lọ, hộp giấy, túi dược liệu hay bao bì thuốc cổ truyền, cùng một thiết kế tem không thể áp dụng máy móc cho mọi bề mặt. Điều quan trọng là tem phải đủ chỗ cho thông tin cần thể hiện, dễ đọc ở kích thước thành phẩm và không bị che, nhăn hoặc lệch khi dán.
Với nhóm dược phẩm, phần in ấn chỉ là một mắt xích. Nội dung nhãn phải được chủ sản phẩm đối chiếu theo hồ sơ và quy định áp dụng; đơn vị in chỉ nên hỗ trợ phần kích thước, bố cục và kỹ thuật file khi chưa có xác nhận về nội dung pháp lý.
Chọn tem thuốc từ bao bì và cách dán, không chọn từ một mẫu có sẵn
Một lỗi phổ biến khi làm tem nhãn dược phẩm là chọn mẫu trước rồi mới tìm cách ép mẫu đó lên chai hoặc hộp. Cách làm hợp lý hơn là bắt đầu từ vật chứa. Hãy xác định tem dán lên mặt phẳng hay mặt cong, vùng dán rộng bao nhiêu, sản phẩm được cầm nắm ở đâu và thông tin nào cần được nhìn thấy đầu tiên.
| Dạng bao bì | Điểm cần đo trước | Rủi ro thường gặp | Cách xử lý thiết kế |
|---|---|---|---|
| Hộp giấy | Chiều rộng mặt hộp, mép gấp, vùng đóng mở | Tem đè lên nếp gấp hoặc che thông tin in sẵn | Đặt tem trong một mặt phẳng ổn định, chừa khoảng cách khỏi đường cấn |
| Chai, lọ tròn | Chu vi, đường kính, phần thân thẳng và phần bo | Tem quá rộng gây nhăn hoặc hai mép chồng lên nhau | Thu hẹp vùng dán hoặc thiết kế nhãn quấn theo kích thước thực tế |
| Chai, lọ vuông | Chiều rộng từng mặt và bán kính góc | Nội dung chạy qua góc khiến chữ khó đọc | Giữ phần thông tin chính trong vùng nhìn trực diện |
| Túi dược liệu | Vùng phẳng sau khi đóng sản phẩm, mép hàn, nếp gấp | Tem nhăn khi túi đầy hoặc bám lên vùng không ổn định | Đo túi ở trạng thái đã chứa sản phẩm thay vì đo túi rỗng |
| Hũ, hộp nhỏ | Diện tích khả dụng sau khi trừ nắp, đáy và vùng cầm | Phải thu chữ quá nhỏ để đủ nội dung | Ưu tiên phân cấp thông tin; xem xét bố trí thêm nhãn phụ khi thật sự phù hợp |
Nếu doanh nghiệp đã có bao bì thật, nên đo trực tiếp trên mẫu. Trường hợp bao bì đang ở giai đoạn thiết kế, cần chốt kích thước vùng dán trước khi khóa artwork. Tân Hoa Mai có trang in tem nhãn theo yêu cầu cho nhu cầu tem nhãn nói chung; URL này tập trung riêng vào tem dùng cho thuốc, dược phẩm và nhóm thuốc cổ truyền.
Tem nhãn thuốc và tem chống giả là hai chức năng khác nhau
Tem nhãn chính có nhiệm vụ trình bày thông tin sản phẩm và nhận diện trên bao bì. Tem chống giả hoặc tem xác thực lại phục vụ mục tiêu khác: hỗ trợ kiểm tra, niêm phong hoặc tạo một lớp nhận diện bổ sung. Không nên mặc định rằng chỉ cần in mã QR lên nhãn là sản phẩm đã có chức năng chống giả.
Nếu doanh nghiệp cần mã QR để dẫn tới trang thông tin, hướng dẫn sử dụng điện tử hoặc dữ liệu truy xuất, phần mã phải được tạo và quản lý theo hệ thống phía sau mã. Có thể tham khảo thêm trang tem QR code để tách rõ nhu cầu in mã với nhu cầu xác thực. Khi mục tiêu là chống giả, nên đánh giá riêng giải pháp tem chống hàng giả thay vì nhồi tất cả chức năng vào tem nhãn chính.
Nội dung trên tem thuốc cần được khóa trước khi dàn file in
Đối với thuốc lưu hành tại Việt Nam, việc ghi nhãn thuốc, nguyên liệu làm thuốc và tờ hướng dẫn sử dụng được điều chỉnh bởi Thông tư 01/2018/TT-BYT và các nội dung sửa đổi tại Thông tư 23/2023/TT-BYT, cùng những văn bản liên quan đang có hiệu lực. Thông tư 23/2023/TT-BYT có hiệu lực từ ngày 15/01/2024 và đặt mốc chuyển tiếp để nhãn, tờ hướng dẫn sử dụng đáp ứng quy định sửa đổi trước khi thuốc được đưa ra lưu hành từ ngày 01/01/2025.
Do phạm vi quy định phụ thuộc loại thuốc, dạng bao bì và hồ sơ đã được phê duyệt, bài viết này không dùng một danh sách “nội dung bắt buộc” cố định cho mọi sản phẩm. Doanh nghiệp nên đối chiếu mẫu nhãn được duyệt, hồ sơ đăng ký và văn bản hiện hành trước khi giao file in. Có thể kiểm tra văn bản tại Cơ sở dữ liệu văn bản pháp luật.
Về phía file in, dữ liệu nên được chia thành ba nhóm để giảm lỗi:
- Nội dung cố định: tên, nhận diện, các đoạn thông tin không thay đổi giữa các lô.
- Dữ liệu biến đổi: những trường có thể khác theo lô, hạn dùng, mã hoặc dữ liệu quản lý tùy cách triển khai thực tế.
- Vùng kỹ thuật: vị trí bế, khoảng an toàn, vùng không đặt chữ sát mép và vùng dành cho mã nếu có.
Nếu các trường dữ liệu biến đổi sẽ được in bổ sung sau, cần khóa vị trí và kích thước vùng trống ngay từ bản thiết kế. Không nên đợi tới khi tem đã in xong mới tìm chỗ đặt thông tin lô hoặc mã.
Tem thuốc Bắc, thuốc Nam và thuốc Đông y nên xử lý thế nào?
Các cụm như tem thuốc bắc, tem thuốc nam và tem thuốc đông y thường được người dùng tìm theo cách gọi quen thuộc. Tuy nhiên, khi triển khai bao bì thực tế, cần xác định sản phẩm đang thuộc nhóm thuốc cổ truyền, dược liệu, vị thuốc cổ truyền hay một nhóm sản phẩm khác theo hồ sơ pháp lý. Tên gọi marketing không thay thế việc phân loại sản phẩm.
Với túi thang thuốc, hũ, chai hoặc hộp thuốc cổ truyền, bố cục tem thường bị giới hạn bởi diện tích bao bì nhỏ và lượng thông tin cần thể hiện. Thay vì thu toàn bộ chữ xuống cỡ rất nhỏ, nên ưu tiên:
- giữ tên sản phẩm và thông tin nhận diện ở vùng nhìn chính;
- tách phần hướng dẫn hoặc thông tin dài sang vị trí phù hợp theo cấu trúc bao bì và hồ sơ đã duyệt;
- không đặt chữ quan trọng sát đường bế, mép dán hoặc vùng gấp;
- kiểm tra tem trên bao bì đã chứa sản phẩm, đặc biệt với túi dược liệu có bề mặt không phẳng;
- tránh dùng hình ảnh, biểu tượng hoặc câu chữ khiến người mua hiểu sai công dụng hay tình trạng phê duyệt của sản phẩm.
Cách xác định kích thước tem nhãn dược phẩm
Kích thước tem nên được xác định sau khi biết diện tích cần chứa nội dung. Nếu vùng dán quá nhỏ nhưng phần chữ quá nhiều, tăng kích thước chữ bằng cách thu hẹp nội dung là việc phải được bên chịu trách nhiệm sản phẩm xem xét; đơn vị in không nên tự lược bỏ thông tin.
Đo vùng dán thực tế
Với bề mặt phẳng, đo chiều rộng và chiều cao vùng có thể dán sau khi trừ nếp gấp, đường hàn hoặc các chi tiết mở nắp. Với chai tròn, cần đo phần thân thẳng và chu vi thực tế. Nếu nhãn quấn quanh thân, phải tính tới khoảng hở hoặc phần chồng mép theo thiết kế.
In mẫu giấy ở tỷ lệ 100%
Trước khi sản xuất, có thể in artwork trên giấy thường ở đúng kích thước thành phẩm, cắt ra và áp thử lên chai, lọ hoặc hộp. Cách kiểm tra đơn giản này giúp phát hiện sớm chữ quá nhỏ, logo lệch tâm, mã nằm trên phần cong hoặc tem che mất khu vực đóng mở.
Đọc tem ở khoảng cách sử dụng bình thường
Không nên đánh giá chỉ bằng cách phóng lớn file trên màn hình. Hãy xem tem ở kích thước thật. Những đoạn chữ chỉ đọc được khi zoom 200% trên máy tính thường sẽ khó đọc khi ra thành phẩm.
Chọn vật liệu theo bề mặt dán và môi trường sử dụng
Decal giấy, decal nhựa trong, nhựa đục và các vật liệu nhãn khác đều có thể phù hợp trong những tình huống khác nhau. Không có một loại vật liệu mặc định tốt nhất cho mọi tem nhãn dược phẩm. Việc chọn nên dựa trên bề mặt dán, độ cong, độ ẩm, ma sát, cách bảo quản và yêu cầu thành phẩm.
- Hộp giấy khô: ưu tiên khả năng bám ổn định, dễ đọc và phù hợp với bề mặt hộp.
- Chai, lọ: kiểm tra độ cong, vật liệu chai và mức ma sát khi cầm nắm.
- Môi trường ẩm: đánh giá khả năng chịu ẩm của mặt tem, lớp mực và keo theo điều kiện sử dụng thực tế.
- Túi mềm: cần thử trên túi đã chứa sản phẩm để xem tem có nhăn hay bong ở nếp gấp không.
- Dán bằng máy: phải xác định thêm khổ cuộn, hướng xả, khoảng cách tem và yêu cầu lõi cuộn.
Những thông số như vật liệu cụ thể, loại keo, độ dày hoặc khả năng chịu một điều kiện đặc biệt cần được xác nhận theo mẫu và yêu cầu đơn hàng, không nên suy ra chỉ từ tên “tem dược phẩm”.
Thiết kế tem thuốc: ưu tiên khả năng đọc trước hiệu ứng trang trí
Tem thuốc thường có mật độ thông tin cao, nên phân cấp thị giác quan trọng hơn việc dùng nhiều hiệu ứng. Một layout tốt giúp mắt nhận ra nhóm thông tin chính, nhóm phụ và mã mà không phải dò từng dòng.
Giữ khoảng an toàn quanh mép bế
Chữ nhỏ, mã và đường kẻ mảnh không nên đặt sát đường cắt. Cần có safe zone phù hợp với khuôn bế và hình dạng tem. Với tem bo góc hoặc tem tròn, khoảng an toàn càng cần được kiểm tra trên đúng đường bế.
Không ép quá nhiều font và kiểu chữ
Hai hoặc ba cấp chữ rõ ràng thường dễ kiểm soát hơn nhiều font khác nhau. Tên sản phẩm, nhóm thông tin bắt buộc và nội dung phụ nên có hierarchy nhất quán. Chữ in hoa toàn bộ chỉ nên dùng có chọn lọc vì đoạn dài sẽ khó đọc hơn.
QR và mã vạch cần vùng trống hợp lý
Nếu file có mã, không nên đặt mã sát hình ảnh, mép bế hoặc vùng cong mạnh. Kích thước, độ tương phản và dữ liệu trong mã phải được kiểm tra bằng đúng quy trình mà doanh nghiệp sẽ sử dụng. Việc in được một mã rõ không đồng nghĩa mã đó tự tạo ra chức năng xác thực.
Nếu cần hoàn thiện artwork trước khi in, có thể tham khảo dịch vụ thiết kế tem nhãn để chuẩn hóa bố cục theo kích thước và vùng dán.
Checklist file in trước khi gửi sản xuất
- Khóa kích thước thành phẩm: ghi rõ chiều rộng, chiều cao hoặc đường kính; không chỉ gửi ảnh mẫu.
- Khóa đường bế: hình chữ nhật, bo góc, tròn, elip hoặc khuôn riêng phải thống nhất trước khi dàn nội dung.
- Kiểm tra bleed và safe zone: nền tràn đúng vùng xén; chữ và mã cách mép đủ an toàn.
- Rà lại font: tránh lỗi font, mất dấu hoặc thay font khi chuyển máy.
- Kiểm tra ảnh và vector: logo nên dùng file gốc; chi tiết nhỏ phải đủ rõ ở kích thước thật.
- Kiểm tra mã: quét thử QR hoặc mã vạch từ file xuất và từ bản in thử nếu quy trình yêu cầu.
- Soát nội dung: chủ sản phẩm duyệt chính tả, số liệu, trường biến đổi và nội dung pháp lý trước khi in.
- Gắn thử lên bao bì: dùng mockup kích thước thật hoặc mẫu test để kiểm tra vị trí, độ cong và thao tác sử dụng.
3 lỗi dễ làm tem thuốc phải sửa lại
1. Chốt kích thước theo màn hình thay vì theo bao bì thật
Artwork nhìn cân đối trên máy tính có thể quá nhỏ hoặc quá lớn khi dán. Nên đo vùng dán và kiểm tra bản in tỷ lệ 100% trước.
2. Nhầm tem nhãn với tem xác thực
Một nhãn có QR chỉ cung cấp chức năng mà hệ thống phía sau mã hỗ trợ. Nếu mục tiêu là chống giả hoặc niêm phong, cần xác định giải pháp riêng từ đầu.
3. Tự sửa nội dung pháp lý ở khâu in
Nhà in không nên tự thêm, bớt hoặc diễn giải nội dung nhãn thuốc. Mọi thay đổi liên quan tới nội dung đã phê duyệt hoặc hồ sơ sản phẩm cần được bên có trách nhiệm xác nhận.
Những yếu tố ảnh hưởng chi phí in tem nhãn thuốc
Không thể báo giá chính xác chỉ từ từ khóa “in tem thuốc”. Chi phí phụ thuộc vào quy cách cụ thể của đơn hàng. Những dữ liệu nên có trước khi hỏi giá gồm:
- kích thước thành phẩm và hình dạng tem;
- số lượng dự kiến;
- loại bao bì và bề mặt dán;
- vật liệu dự kiến hoặc yêu cầu sử dụng thực tế;
- in tờ hay dạng cuộn và có dữ liệu biến đổi hoặc mã hay không;
- file thiết kế đã hoàn thiện hay cần kiểm tra, chỉnh sửa.
Cùng một kích thước nhưng tem dán thủ công trên hộp giấy và tem cuộn chạy trên dây chuyền có thể cần quy cách khác nhau. Vì vậy, báo giá có ý nghĩa khi đi cùng thông tin về cách sử dụng.
Cần chuẩn bị gì để Tân Hoa Mai kiểm tra quy cách tem?
Để trao đổi nhanh hơn, doanh nghiệp nên gửi ảnh bao bì thật, kích thước vùng dán, số lượng, file thiết kế nếu đã có và mô tả cách tem sẽ được dán. Với tem cuộn, cần bổ sung thông tin về quy cách cuộn hoặc yêu cầu của máy dán nếu doanh nghiệp đã có thông số.
Tân Hoa Mai có thể tiếp nhận nhu cầu in tem nhãn theo yêu cầu và trao đổi quy cách dựa trên dữ liệu đơn hàng. Những nội dung liên quan đến hồ sơ thuốc, nội dung ghi nhãn và tính phù hợp pháp lý cần do doanh nghiệp sở hữu sản phẩm xác nhận trước khi chốt file.
Gửi quy cách hoặc gọi Hotline 0943 399 886 để trao đổi kích thước, vật liệu, hình thức tem và file in phù hợp với bao bì thực tế.
Tham khảo thêm ấn phẩm liên quan: túi giấy nhà thuốc, tem nhãn máy móc.
Câu hỏi thường gặp về tem thuốc
Tem thuốc có bắt buộc phải dùng decal nhựa không?
Không. Vật liệu phải chọn theo bề mặt dán, môi trường bảo quản, yêu cầu độ bền và quy cách sản xuất. Decal giấy hoặc nhựa đều có trường hợp sử dụng phù hợp.
Tem thuốc Bắc và tem thuốc Nam có thể dùng cùng một mẫu không?
Có thể dùng chung hệ nhận diện nếu doanh nghiệp có nhiều sản phẩm, nhưng kích thước, nội dung và phân loại pháp lý của từng sản phẩm vẫn cần được kiểm tra riêng. Không nên chỉ đổi tên sản phẩm trên một mẫu rồi dùng cho mọi bao bì.
Có thể in QR trên tem nhãn dược phẩm không?
Có thể bố trí QR nếu phù hợp với mục đích sử dụng và hồ sơ áp dụng. Cần xác định rõ QR dùng để dẫn thông tin, truy xuất hay xác thực; đồng thời kiểm tra mã ở kích thước thật trước khi sản xuất.
Sản phẩm liên quan
